| Hiperbarik
Oksijen Tedavisi (HBOT) Nedir?
Hiperbarik
Oksijen Tedavisi (HBOT) bir basınç odasında tümüyle
basınç altına alınan hastaya aralıklı olarak % 100
oksijen solutmak suretiyle uygulanan medikal bir tedavi
yöntemidir. HBOT 6000 den fazla çalışma ile desteklenmiş
modern ve bilimsel bir tedavi yöntemidir.
Basınç
odası nedir HBOT nasıl uygulanır?
Basınç
odası çelikten yapılmış, içerisine hava verilerek
basınçlanabilen, içeride bulunan kişilere % 100 oksijen
soluma olanağı sağlayan kabinlerdir. HBOT uygulamalarında
hastaların büyük çoğunluğu normalde içinde bulunduğumuz
atmosferik basıncın 2-2,5 katı basınç altında oksijen
solurlar. Basınç odasının yanlarında lumboz olarak
adlandırılan dışarıdan içerinin, içeriden dışarının
gözlenmesine yarayan pencerelermevcuttur. Basınç odası
içinde hastaların rahat bir biçimde oturmaları için
koltuklar bulunmaktadır. Hastalar sedye üstündeki
hastalar yatar vaziyette de tedaviye alınabilirler.
HBOT uzman doktor ve tıbbi personel gözetiminde yapılır
Tedavi
esnasında hastalar neler hisseder?
Tedavinin
“dalış” olarak adlandırılan ilk dakikalarında hastalar
içerideki basınç artışını, tıpkı bir uçak yolculuğundaki
iniş sırasında ya da yüksek dağlardan aşağıya inerken
hissettikleri gibi, kulaklarında hisseder. Hastalara
artan basınç esnasında kulaklarındaki basıncı nasıl
eşitleyecekleri anlatılır. Bu genellile basitçe yutkunarak,
ya da burnu kapatıp hava üfleyerek gerçekleştirilir.
Bu işlem sadece dalış esnasında, tedavi basıncına
gelene kadar yapılır. HBOT her yaştaki hastaya uygulanabilir.
Hastalar basınç odasına kendilerine verilen özel pamuklu
kıyafetlerle girerler..
Tedavi ne kadar sürer?
Bir
HBOT seansı, olguya göre değişmekle birlikte, genellikle
1,5-2 saat sürer. Hastaların büyük bir bölümü günde
bir seans tedavi görürler. Ancak bazı acil durumlarda
günlük seans sayısı dörde kadar çıkabilmektedir. Toplam
seans sayısı hastalığa gore değişmektedir.
Tedavinin yan etkisi var mıdır?
En
sık görülen yan etki basınç değişikliğinin kulak ve
sinüslerde yaptığı etkidir. Bu durum tehlikeli olmayıp,
basınç eşitleme yöntemlerinin öğrenilmesiyle önlenebilir.
Diğer yan etkiler oldukça nadir görülmekte olup, oksijen
toksisitesi, klostrofobi (kapalı yerde kalma korkusu)
ve geçici miyopi olarak sıralanabilir.
HBOT nasıl etki eder?
HBOT
sırasında hastaların plazmasında maksimum düzeyde
oksijen çözünür ve dokulara giden oksijen miktarı
artar.
Hiperbarik
oksijen tedavisiyle;
Plazmada
çözünen oksijen miktarı artar
Hipoksik
dokuların oksijenasyonu sağlanır
Anaerobik
bakterilerin üremesi durdurulur
Bazı
antibiyotikler ile sinerjistik etki sağlanır
Vazokonstriksiyon
sayesinde ödem azalır
Karbonmonoksit
ve siyanid zehirlenmesinde sitotoksik etkiyi önler
Yara
bölgesindeki lökosit aktivasyonu güçlenir
Yara
bölgesinde yeni damar oluşumunu (angiogenesis) sağlar
Yara
bölgesinde konnektif doku oluşumunu uyarır
HBOT
hangi hastalıklarda kullanılır?
T.C.
Sağlık Bakanlığı tarafından 1 Ağustos 2001 tarihinde
yayınlanan hiperbarik oksijen tedavisi ile ilgili
yönetmelikte aşağıdaki hastalıklar HBOT endikasyonu
olarak bildirilmiştir.
Dekompresyon
hastalığı (vurgun)
Hava ve gaz embolisi
Karbonmonoksit, siyanid zehirlenmesi, akut duman inhalasyonu,
Gazlı gangren
Yumuşak dokunun nekrotizan enfeksiyonları (derialtı,
kas, fas, fasya)
Crush yaralanmaları, kompartman sendromu ve diğer
akut travmatik iskemiler.
Yara iyileşmesinin geciktiği durumlar (diyabetik ve
non-diyabetik)
Kronik refrakter osteomiyelit
Aşırı kan kaybı
Radyasyon nekrozları
Tutması şüpheli deri flepleri ve greftleri
Termal yanıklar
Beyin absesi
Anoksik ensefalopati
Ani işitme kaybı
Retinal erter oklüzyonu
Kafa kemikleri, sternum ve vertebralakarın akut osteomiyelitleri
Sağlık Ana Sayfasına Dön
|